Çandır: Tarım-GFE yıllık %30,59 ile ortalamanın üstünde

Antalya Ticaret Borsası (ATB) ve Antalya Tarım Konseyi (ATAK) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı 2026 yılı Ocak ayı Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini değerlendirdi.

Çandır, Ocak ayında Tarım-GFE’nin aylık %3,86 olarak gerçekleştiğini belirterek, bu oranın 2015 yılından bu yana ocak ayları ortalamasının (%4,18) altında kaldığını ifade etti. Buna karşın söz konusu artışın son 10 yılın en yüksek dördüncü ocak ayı artışı olduğunu vurguladı.

Yıllık artış ortalamanın üzerinde

Tarım-GFE’nin yıllık %30,59 olarak açıklandığını belirten Çandır, bu oranın son 10 yılın ocak ayları ortalamasının (%30,54) üzerinde gerçekleştiğini kaydetti. Çandır, aylık bazda artışın sınırlı kalmasına rağmen yıllık bazda ortalamanın üzerinde bir seyir izlendiğine dikkat çekti.

Alt kalemlerde en yüksek artış veteriner hizmetlerinde

Ocak ayı verilerine göre alt kalemlerde en yüksek artış veteriner hizmetlerinde görüldü. Çandır’ın paylaştığı verilere göre aylık bazda veteriner hizmetleri %10,54 artarken, yıllık artış %43,74 olarak gerçekleşti.

Diğer kalemlerde ise aylık artışlar; tohumda %1,14, enerjide %1,72, gübrede %1,60, ilaçta %1,96, yemde %4,30 ve diğer kalemlerde %13,28 oldu. Yıllık bazda ise gübre %37,90, yem %36,35 ve tohum %34,94 artış gösterdi.

Tarım-ÜFE ve üretici enflasyonu

Çandır, TÜİK tarafından açıklanan Tarım Üretici Fiyat Endeksi’nin (Tarım-ÜFE) Ocak ayında aylık %8,46 arttığını ve bu oranın 10 yıllık ortalamanın üzerinde olduğunu belirtti. Yıllık artışın ise %43,58 ile uzun dönem ortalamalarının üzerinde gerçekleştiğini ifade etti.

Son bir yıllık süreçte üretici aleyhine bir tablo oluştuğunu belirten Çandır, bazı aylarda üretici lehine gelişmelerin gözlendiğini ancak genel eğilimin maliyet baskısı yönünde olduğunu dile getirdi.

Üretici ve tüketici enflasyonu karşılaştırması

Yurtiçi üretici fiyat endeksi (Yİ-ÜFE) Ocak ayında aylık %2,67, yıllık %27,17 artarken; yurtdışı üretici fiyat endeksi (YD-ÜFE) aylık %4,06 ve yıllık %35,12 yükseldi.

Çandır, tüketici enflasyonu (TÜFE) verilerine de değinerek, Ocak ayında aylık %4,84 ve yıllık %30,65 artış yaşandığını belirtti. Gıda enflasyonunun ise aylık %6,59, yıllık %31,69 seviyesinde gerçekleştiğini aktardı.

İşlenmemiş gıda grubunda aylık %11,79 ve yıllık %32,35 artış görülürken, yaş meyve sebze fiyatlarında aylık %22,03 artış kaydedildi.

Tarım ve gıda fiyatları üzerindeki etkiler

Çandır, üretici ve tüketici enflasyonları arasındaki farkın tarım sektöründe maliyet ve fiyat dengesi açısından önemli bir gösterge olduğunu ifade etti. Açıklanan verilerin, tarıma dayalı imalat sanayiindeki enflasyonun tarım sektörüne kıyasla daha düşük seyrettiğine işaret ettiğini belirtti.