Batı Asya’daki çatışmaların ardından Hürmüz Boğazı’nda ticari gemi geçişlerinin durması, küresel tahıl ticaretinde ciddi aksamalara yol açtı. Büyük deniz taşımacılığı şirketleri seferlerini askıya alırken, buğday, pirinç ve arpa sevkiyatlarında gecikmeler ve maliyet artışları bekleniyor.
Batı Asya’da yaşanan askeri gerilimin ardından Hürmüz Boğazı’nda ticari gemi geçişlerinin kesintiye uğraması, küresel tahıl ticaretinde önemli aksamalara neden oldu. Pirinç, buğday ve arpa gibi temel tarım ürünlerini taşıyan çok sayıda geminin rotası değiştirildi veya sevkiyatları durduruldu.
Deniz taşımacılığı şirketleri, artan güvenlik riskleri nedeniyle operasyonlarında kapsamlı değişikliklere gitti.
Nakliye şirketleri seferleri askıya aldı
Alman konteyner taşımacılığı şirketi Hapag-Lloyd, güvenlik gerekçesiyle Hürmüz Boğazı’ndan tüm gemi geçişlerini ikinci bir duyuruya kadar durdurduğunu açıkladı. Şirket, Basra Körfezi limanlarına yapılan seferlerde gecikmeler, rota değişiklikleri ve program güncellemeleri yaşanabileceğini bildirdi.
Fransız taşımacılık şirketi CMA CGM ise daha geniş kapsamlı önlemler aldı. Şirket, Körfez içinde bulunan veya bölgeye doğru seyreden gemilere güvenli limanlara yönelmeleri talimatı verdi. Ayrıca Süveyş Kanalı’ndan geçişler de geçici olarak durduruldu ve gemiler Ümit Burnu (Cape of Good Hope) üzerinden daha uzun rotalara yönlendirildi.
Benzer şekilde Maersk, Süveyş Kanalı yerine Afrika’nın güneyinden dolaşan alternatif rotaları kullanacağını açıkladı. Bu değişiklik, Avrupa ve Karadeniz’den Asya pazarlarına yapılan tahıl sevkiyatlarında önemli gecikmelere yol açabilir.
Soğutmalı konteyner taşımaları da durdu
CMA CGM ayrıca Irak, Bahreyn, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Ürdün ve Mısır gibi birçok Batı Asya ülkesine yönelik soğutmalı konteyner (reefer) rezervasyonlarını da askıya aldı.
Bu kararın, sıcaklık kontrolü gerektiren tarımsal ürünler, bazı tohumlar, özel gıda bileşenleri ve işlenmiş gıda sevkiyatları üzerinde doğrudan etkili olması bekleniyor.
Güvenlik riski ve sigorta maliyetleri artıyor
Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları (UKMTO), bölgede artan askeri faaliyetler nedeniyle çok sayıda güvenlik olayı yaşandığını bildirdi. Açıklamaya göre Bahreyn Limanı’nda bir gemiye iki bilinmeyen cisim isabet etti ve yangın çıktı. Ayrıca Sharjah açıklarında bir patlama meydana gelirken, Umman’ın Muskat kentinin kuzeyinde başka bir saldırı rapor edildi.
Denizcilik sektörü temsilcileri, güvenlik risklerinin hızla arttığını ve bunun sigorta maliyetlerini önemli ölçüde yükseltebileceğini belirtiyor.
Hindistan pirinç ihracatı risk altında
Krizden en fazla etkilenmesi beklenen ürünlerden biri pirinç. Hindistan Pirinç İhracatçıları Federasyonu (IREF) üyelerine gönderdiği uyarıda, İran ve Körfez ülkelerine yönelik yeni CIF (navlun ve sigorta dahil) satış sözleşmelerinden kaçınılmasını tavsiye etti.
Federasyon, ihracatçıların riskleri alıcıya bırakan FOB (Free on Board) satış modeline yönelmelerini önerdi.
Batı Asya ve Afrika, Hindistan’ın toplam pirinç ihracatının yaklaşık %50’sini oluşturuyor. Özellikle basmati pirinci için en büyük alıcıların Suudi Arabistan, İran, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri ve Yemen olduğu belirtiliyor.
Federasyon, basmati fiyatlarında önümüzdeki günlerde dalgalanma yaşanabileceğini ve toptan fiyatların son bir ayda %10–15 arttığını açıkladı.
Küresel gıda tedarik zinciri test ediliyor
Hürmüz Boğazı ve Süveyş Kanalı gibi stratejik geçiş noktalarındaki aksaklıklar, küresel tahıl tedarik zincirinin kırılganlığını yeniden gündeme getirdi.
Navlun maliyetleri ve sigorta primlerinin artmasıyla birlikte, Batı Asya başta olmak üzere birçok gıda ithalatçısı ülkenin tedarik süreçlerinin önümüzdeki günlerde ciddi bir sınavdan geçmesi bekleniyor.
Kaynak: https://millingandgrain.com/strait-of-hormuz-shipping-disruption-grain/
Kaynak:Tarım Pusulası
Yorum Yazın